Posted by: burusi | 18/11/2009

ნიკო ლორთქიფანიძე – ბიოგრაფია

ნიკო ლორთქიფანიძე

ნიკო ლორთქიფანიძე – Niko Lortkipanidze

ნიკო ლორთქიფანიძე დაიბადა 1880 წლის 29 სექტემბერს, წყალტუბოს რაიონის სოფელ ჩუნეშში. მწერალი იმერელ თავადთა შთამომავალი გახლდათ. მისი წინაპრები იმერეთის მეფის კარზე მიღებული პირები ყოფილან. მათ „ფიცის კაცებს“ უწოდებდნენ. ეს კი იმას ნიშნავდა, რომ ქვეყნისათვის ყველაზე რთულ პერიოდში მათ ანდობდნენ ყველაზე მნიშვნელოვანი საქმეების გადაწყვეტას. „ფიცის კაცები“ სასახლის გვარდიის როლს ასრულებდნენ. ამ „ფიცის კაცთა“ წინამძღოლი ყოფილა მწერლის პაპა – გიორგი ლორთქიფანიძე – ბავშვობიდანვე დაახლოებული იმერეთის მეფე სოლომონ მეორესთან.

თავის დროზე ცნობილი საზოგადო მოღვაწე იყო მწერლის მამა – მერაბ ლორთქიფანიძეც. მას ერთ-ერთ პირველს, ჯერ კიდევ საგლეხო რეფორმის გატარებამდე გაუთავისუფლებია თავისი ყმები. მწერლის დედა წულუკიძეთა ოჯახის ასული იყო.

ნიკო ლორთქიფანიძეს ხუთი და და ორი ძმა ჰყავდა. მწერლის ძმები – იასონი და ალექსანდრე ასევე ცნობილი საზოგადო მოღვაწეები იყვნენ.

წერა-კითხვა ნიკომ შინ შეისწავლა. მწერლობაც ადრეული ასაკიდანვე დაიწყო, თუმცა ბავშვობის ხანის ნაწერები მოგვიანებით თავადვე გაუნადგურებია. მწერლის ბავშვობაში ჩვენი საზოგადოება ქართული წიგნების ნაკლებობას განიცდიდა და პატარა ნიკოც თურმე უფრო ხშირად რუსული წიგნებით სარგებლობდა. შესაბამისად, წერაც რუსულად დაუწყია.

თავდაპირველად ნიკო ლორთქიფანიძე ქუთაისის კლასიკურ გიმნაზიაში შეიყვანეს. იგი ჩაება საზოგადოებრივ ცხოვრებაში. 1901 წელს ქუთაისს ესტუმრა რუსეთის მოხეტიალე დასი, რომელთაც წარმოადგინეს პიესა „შვილი ისრაელისა“. რუსმა შოვინისტებმა შემთხვევა ხელიდან არ გაუშვეს და სცადეს, წარმოედგენა ქართველთა და ებრაელთა შორის შუღლის გასაღვივებლად გამოეყენებინათ. ამ მცდელობას წინ აღუდგნენ ნიკო ლორთქიფანიძე და მისი მეგობრები. საქმეში პოლიცია ჩაერია. აღელვებული ხალხის დასაწყნარებლად ჯარისკაცთა 150 კაციანი რაზმის გამოყენება გახდა საჭირო.

ნიკო ლორთქიფანიძე და მისი მეგობრები პასუხისგებაში მისცეს. ბრალი ედებოდათ პოლიციის მოხელეთა შეურაცხყოფაში, საზოგადოებრივი წესრიგის დარღვევაში. ბრალდებულებს ფულადი ჯარიმა დააკისრეს. მაგრამ ხელისუფლების მაღალჩინოსანთა მოთხოვნით განაჩენი გადაისინჯა და ნიკო ლორთქიფანიძეს ორი თვით პატიმრობა მიუსაჯეს.

სასჯელის მოხდის შემდეგ ნიკო ლორთქიფანიძე ვლადიკავკაზში გაემგზავრა. აქვე სწავლობდა მისი ძმა იასონი. ნიკომ გიმნაზიის სრული კურსი დაამთავრა და ხარკოვის უნივერსტეტში, მათემატიკის ფაკულტეტზე შევიდა. მოკლე ხანში კი იურიდიულზე გადავიდა. თუმცა უნივერსტეტი არ დაუმთავრებია – სტუდენტურ გამოსვლებში მონაწილების გამო იგი სასწავლებლიდან გარიცხეს.

1902 წელს ნიკო ლორთქიფანიძე ავსტრიაში გაემგზავრა. ბინას, რომელშიც მწერალი ავსტრიაში ცხოვრობდა, ამშვენებდა წარწერა: „პრინცი ლორთქიფანიძე“. აღნიშნული პერიოდიც ფათერაკებიანი აღმოჩნდა მწერლისათვის, „ფიცის კაცთა“ შთამომავალს ერთი ლექტორი, შეურაცხმყოფელი გამოხდომის გამო, დუელში გამოუწვევია. დუელი „ქართველი პრინცის“ გამარჯვებით დასრულებულა.

დუელში ჩაბმა ნიკო ლორთქიფანიძეს კიდევ ერთხელ მოუხდა რუს ოფიცერთან, რომელმაც ქართველები მასხრად აიგდო.

1907 წელს ნიკო ლორთქიფანიძე, ისე რომ სასწავლებელი არ დაუმთავრებია, თბილისში დაბრუნდა. 1907-08 წლებში გერმანულის მასწავლებლად მუშაობდა თბილისის სათავადაზნაურო გიმნაზიაში, ეწეოდა პუბლიცისტურ და საგამომცემლო საქმიანობას, რედაქტორიბდა გაზეთს „ერი“, რომელიც ხელისუფლებამ დახურა ეროვნული პოზიციის გამო. 1912-25 წლებში ქუთაისში ცხოვრობდა, სადაც საადგილმამულო ბანკში დამფინანსებლად მოეწყო. აქვე დაოჯახდა. ქუთაისში ყოფნის დროს ნიკო ლორთქიფანიძე არაერთ გამოჩენილ საზოგადო მოღვაწეს დაუახლოვდა: ტიციან ტაბიძეს, პაოლო იაშვილს, კოლაუ ნადირაძეს, კონსტანტინე გამსახურდიას და სხვებს.

1925 წლიდან ნიკო ლორთქიფანიძე ისევ თბილისში გადავიდა და პედაგოგიური მოღვაწეობა განაგრძო. მწერალი საგამომცემლო საქმიანობითაც იყო დაკავებული. 1910-11 წლებში მისი რედაქტორობით გამოდიოდა ყოველკვირეული ჟურნალი „ცხოვრება და ლიტერატურა“. 1917 წლიდან მუშაობდა ეროვნულ-დემოკრატიული პარტიის გაზეთ „სამშობლოს“ პასუხისმგებელ მდივნად, მოგვიანებით კი ამავე გაზეთის რედაქტორი გახდა.

საქართველოში საბჭოთა ხელისუფლების დამყარების შემდეგ ქუთაისში ნიკო ლორთქიფანიძის რედაქტორობით გამოდიოდა ლიტერატურული ალმანახი „კრებული“.

ნიკო ლორთქიფანიძეს თანამედროვენი ახასიათებენ დიდსულოვან, არისტოკრატული ბუნების, მოკრძალებულ და დახვეწილ ადამიანად.

მწერლის ცხოვრების უკანასკნელი წლები ჩვენი ქვეყნის შავბნელ პერიოდს დაემთხვა. უკუღმართი დროებით შეწუხებული მწერალი ჩუმად, უპრეტენზიოდ ცხოვრობდა და ხელისუფალთა თავს არიდებდა. ხშირად უნახავთ შებინდებისას რუსთაველის გამზირზე მარტო მოსეირნე, ფიქრებში ჩაფლული, თვალებში ნაღველჩამდგარი.

ნიკო ლორთქიფანიძე გარდაიცვალა 1944 წლის 25 მაისს, 64 წლისა, დაკრძალეს ვაკის სასაფლაოზე, საიდანაც 1954 წელს დიდუბის პანთეონში გადაასვენეს.


Responses

  1. ninuca var dzalian momcons niko lortqipanidzis biograpia bevri gimushaviat

  2. namdvilad icit ro 5 da da 2 dzma yavda? me vici ro 12ni iyvnen.

  3. ძალიან მომწონს ნიკო ლორთქიფანიძის ცხოვრებისეული სტილი, მისი ხედვა და ფურცელზე გადატანილი სუფთა გრძნობები, ძალიან ვაფასებ მის თითოეულ ციტატას.

  4. me dzalian momwoons esvpoeti da tan dzalian miyvaers

  5. საინტერესო შემოქმედება დაგფვიტოვა ”ფიცის კაცების” ღირსეულმა შთამომავალმა

  6. mas dzalian saintereso motxrobebi da novelebi akvs niko lortkipanidzis novelebshi chadebulia adamianoba

  7. Kargii namusheevariia

  8. magarii kaci iyooo dzn…

  9. namdvilad magari kaci iyo davis novelebshic chans..

  10. Girseuli Pirovneba Iyo ;]

  11. zaLian SaiNtErEso aDaMiAnI iYo nIkO : ))

  12. Dzaan Magari Kaci Iyoo

  13. amomwuravi masalaa

  14. dzaan magari adamiani iyoo

  15. su gogonebi rato wert ak an aqebt?? saqartvelos is urchevnoda sakmis gamketebeli vinme ro yoloda sityvis kona ki ara

  16. magari adamiani iyo da kargadacaa agwereili misi biografia

  17. magari dzaan

  18. daan kargi mwerali iyo

  19. magari inpormacia iyo momewona

  20. magari mcerali ixo**

  21. 12 dzma yavda

  22. Dzn MoMwonssS es biograpia :*

  23. Es adamiani namdvili geniosia

  24. dzalian momewona, kargadaa namushevari da niko lortqifanidzec dzalian kargi adamiani iyo

  25. ar momwons ra

  26. dzalian momewona me dzalian bevri ram gavige niko lortkipanidzeze

  27. su ar mainteresebs lortkipanidze vigac

  28. niko mwerali iyo da ara poeti bevrs sheshlia, me dzaan momwons niko da momewona es biograpia magram gamikvirda ratom ar devs eseti biograpia wikipediaze.

  29. didi adamiani iyo

  30. gamomadga es biografia

  31. Au imena dZaN maGrI kaCi dVkarGet DzmeBo!!! magram is dges yvelas axsovs imedia?!

  32. magari mwerali iyo dzaan chemi skolac magis saxeloobisaaa:)

  33. dzlian magari mwerali iyo chemi skolac magis saxelobisaaa me-8 sajro

  34. dzalian kargia

  35. Vichy, su ar gainteresebs ki ara shen tvalshi eg lortkipanidze chemi didi babuaa da wesivrad ilaparake!!!

  36. ნიკო ჩვენი ქვეყნის ნამდვილი პატრიოტი და გენიალური მწერალი, იყო არის და იქნება. ბიოგრაფია ძალიან მომეწონა ამომწურავი და საინტერესოა.

  37. dz magari adamiani iyo

  38. მაგარია:)

  39. auuu shelocva radioti romel saitze vnaxo?

  40. mapovninet ra shelocva radioti:(

  41. Nikom rac gaaketa mtavari ar weria ak

  42. madlobt biografiistvis magram dzalian wvrili asoebit weriaaaaa mtlad vrcladac ar weriaaa….

  43. dzalian kargii adamiaani iyoo da taviis satqmeell arachveeuleebriivii xerxiitt axerxebda rac mtavaaria girseeuli da kalamis ubadlo mplobeli iyo. :)

  44. :D :D :D :D :D :D me momewona kargii iyooo :D : D :D dzaliann sainteresoaaa

  45. dzalian saintereso iyo :D :)

  46. :* :* :* :* :*:*:*:*:*:* me momewonaa :D :D :D :D D:D

  47. dzaan magari mtserali iko!

  48. vaaa gaswora

  49. aq yvelaferi dawrvrilebit ar magram kargad da gaazrebulat weria

  50. ex ra kaci iyoo

  51. ra kaci iyoo

  52. tviton saitic dz magaria, imitom rom yvela mwerlis tu poetis biograpiaa

  53. dzalian momewona biograpia didi madloba.. dzalian girseuli adamiani iyo Niko.. chemgan didi pativis cema..

  54. didi madloba dzalian damexmaret sashinao davalebis shesrulebashi

  55. magari biograpiaa


Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Categories

%d bloggers like this: